dług publiczny

Polski dług mocno niepokoi ekspertów, którzy od dawna biją na alarm, że rządy nie mogą go w nieskończoność ignorować. Na rynkach jednak panuje spokój. Główny ekonomista włoskiego banku UniCredit ostrzega, że może być on złudny. – Kraj może zbliżyć się do punktu krytycznego, nie otrzymując wcześniej żadnego wyraźnego ostrzeżenia ze strony rynku finansowego – mówi w rozmowie z money.pl Marco Valli.

W ciągu trzech lat polski dług sektora instytucji rządowych i samorządowych wzrośnie nominalnie o ponad bilion złotych – wylicza w rozmowie z money.pl dr Marcin Mrowiec, główny ekonomista Grant Thornton. Zdaniem eksperta to bardzo dynamiczny wzrost poziomu zadłużenia – dużo szybszy od tego, co obserwowaliśmy w ostatnich latach.

Ekonomiści nie zostawiają suchej nitki na strategii zarządzania długiem, przygotowanej w Ministerstwie Finansów. Eksperci w rozmowie z money.pl wskazują na brak wielu danych i nierealne założenia resortu. - Taki dokument powinien zawierać różne scenariusze dla polskiego długu, a tych, niestety, nie ma - komentuje dr Małgorzata Starczewska-Krzysztoszek.

Od soboty, 3 października, obowiązuje obniżona akcyza i podatek VAT z 23 do 8 proc. na benzynę i olej napędowy. Podpis pod rządowym programem "Ceny Paliw Niżej" złożył prezydent Karol Nawrocki. Suchej nitki na tej decyzji decydentów nie zostawił prof. Leszek Balcerowicz.

Czy Polska zbankrutuje? Co się dzieje z długiem publicznym i kto go będzie spłacał? Czy zostaniemy wkrótce "drugą Grecją"? Alarmujących komentarzy polityków i ekspertów w ostatnich dniach nie brakuje. Pora rzetelnie wyjaśnić: co się dzieje z naszymi finansami i jakie mogą być tego konsekwencje dla każdego z nas – komentuje dziennikarz money.pl, Tomasz Setta.

Rząd zapowiada skromną kampanię bez "prezentów", ale to dopiero początek kłopotów. Z najnowszej strategii zarządzania długiem wynika, że w latach 2029-2030 politycy będą musieli znaleźć ponad 100 mld zł – blisko dwa razy więcej niż kosztuje 800 plus.

Polska gospodarka wykazuje zaskakującą odporność na szok paliwowy i napięcia geopolityczne – wynika z analiz PKO BP. Eksperci podtrzymują optymistyczne prognozy wzrostu gospodarczego, choć ostrzegają przed konsekwencjami rosnącego długu publicznego.

"To wynik wyborów w 2027 r. rozstrzygnie, czy dług publiczny przekroczy próg ostrożnościowy 55 proc. PKB" - ocenił w rozmowie z Pulsem Biznesu Leszek Skiba, doradca prezydenta Karola Nawrockiego.

Premier Francji Sebastian Lecornu ostrzegł, że rosnące koszty obsługi długu ograniczą środki na najważniejsze cele państwa. Rentowność 10-letnich francuskich obligacji sięgnęła niemal 4,8 proc., a przed wyborami prezydenckimi dodatkowym obciążeniem pozostaje niepewność polityczna.

Próg ostrożnościowy 55 proc. może zostać przekroczony w 2028 r., a procedury ostrożnościowe uruchomione w 2030 r. – podano w strategii zarządzania długiem. Jeśli tak się stanie, przyszły rząd będzie zmuszony do wprowadzenia planu naprawczego.

Minister finansów Andrzej Domański potwierdził, że prawdopodobnie za dwa lata polski dług przekroczy ustawowy limit 55 proc. PKB. Jeśli tak się stanie, przyszły rząd będzie zmuszony do wprowadzenia planu naprawczego. – Wizja resortu jest zbyt optymistyczna. Istnieje duże ryzyko, że ten próg naruszymy już w przyszłym roku – komentuje Tomasz Prusek z Fundacji Przyjazny Kraj.

Rada Ministrów przyjęła we wtorek strategię zarządzania długiem sektora finansów publicznych na lata 2027-2030. Wynika z niej, że w 2029 roku relacja państwowego długu publicznego do PKB sięgnie 59,2 proc., czyli zbliży się do konstytucyjnego limitu wynoszącego 60 proc. Nie przekroczy go, bo w kolejnym roku ma spać o niemal jeden punkt procentowy.

Związki zawodowe krytycznie oceniają projekt budżetu państwa na 2027 r. Ich zdaniem politycy zmarnowali czas, w którym można było rozpocząć proces porządkowania finansów publicznych. – Jesteśmy teraz skazani na reaktywną politykę, za którą zapłacą przede wszystkim pracownicy i najmniej zamożni – mówią związkowcy w rozmowie z money.pl.

– Obniżka ratingu nie odbiła się na rentowności obligacji, ale nie należy mieć złudzeń. Inwestorzy są bezwzględni i jeśli będą chcieli zarobić na nas więcej, wykorzystają ten fakt – mówi w rozmowie z money.pl jeden z członków Rady Fiskalnej prof. Jacek Tomkiewicz.

Coraz więcej ekonomistów ostrzega przed tym, że dług publiczny zbliża się do czerwonej linii. Chodzi o poziom 55 proc. PKB. Jakie mogą być konsekwencje naruszenia tego limitu? – Kryzys fiskalny wymusi ograniczenia w budżetówce i systemie świadczeń społecznych. Skutki tych cięć obciążą całą obecną klasę polityczną – mówi money.pl Tomasz Prusek z Fundacji Przyjazny Kraj.

Obniżka ratingu Moody's dla Polski jest ostrzeżeniem - twierdzi szef Rady Fiskalnej dr Sławomir Dudek. "Czy to koniec świata? Nie. Czy sytuacja jest bardzo poważna? Tak" - pisze. Jak wyjaśnia problemem jest wysoki, uporczywie utrzymujący się deficyt i rosnący dług.

W piątek agencja ratingowa Moody's ogłosiła decyzję o obniżeniu oceny ratingowej Polski z poziomu A2 do A3. Perspektywa ratingu została zmieniona z negatywnej na stabilną. Minister finansów Andrzej Domański uspokaja, że "Polska gospodarka szybko rośnie, a jej fundamenty pozostają mocne". Komentatorzy nie podzielają tego nastroju. "Ogarnijmy się, bo sytuacja będzie coraz poważniejsza" – stwierdził ekonomista Piotr Arak.

Ministerstwo Finansów odpowiada na ostrzeżenia Rady Fiskalnej dotyczące budżetu na 2027 r. Resort broni projektu i przekonuje, że "Rada nie wydała opinii zgodnie z ustawą o Radzie Fiskalnej".

Rada Fiskalna bije na alarm w sprawie budżetu na 2027 r. Jej zdaniem rząd nie wykorzystuje dobrej koniunktury do ograniczenia deficytu, a ryzyko przekroczenia ustawowego progu 55 proc. długu do PKB jest bardzo wysokie. Problemem nie są przy tym wyłącznie wydatki na obronność.

Rosnący szybko dług publiczny Polski sam w sobie nie stanowi zagrożenia dla stabilności gospodarczej kraju. Niepokojące są jednak jego źródła - mówi money.pl dr Michał Możdżeń, ekonomista, wykładowca Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie. Według niego rządowe wydatki kompensują słabość popytu konsumpcyjnego, która jest częściowo skutkiem rosnących nierówności dochodowych. To zaś efekt luk w polskim systemie podatkowym.

Rentowności obligacji rządowych rosną jednocześnie w Australii, Stanach Zjednoczonych i Japonii. To sygnał, że inwestorzy tracą zaufanie do długu publicznego największych gospodarek świata.

Od 2024 do 2027 r. kolejne budżety państwa złożą się na ponad bilion złotych deficytu i mniej więcej taką kwotę przyrostu długu. W przyszłym roku będzie to rekordowe 282,6 mld zł. Ale nawet ta kwota najpewniej okaże się niedoszacowana, bo część dochodów uwzględnionych w budżecie zależy od podwyżek podatków, które najpewniej nie wejdą w życie.

Całkowity dług publiczny USA po raz pierwszy przekroczył 40 bln dolarów - wynika z najnowszych danych ministerstwa finansów, opisywanych przez media. Zadłużenie podwoiło się pod rządami obecnego prezydenta Donalda Trumpa i jego poprzednika Joe Bidena.

Mateusz Morawiecki wyśmiał w sieci stan finansów państwa, publikując zrzut z powiadomieniem o koncie na minus 140 mld zł. Wpis zebrał ponad 210 tys. wyświetleń. Dane pokazują jednak, że za jego rządów dług sektora rządowego urósł o 684 mld zł, czyli o 68 proc.

Deficyt budżetowy sięgnął 141 miliardów złotych. Ministerstwo Finansów zapewnia, że wszystko jest pod kontrolą. Jednak odsetki obsługi długu sięgają 90 miliardów złotych, a będzie znacznie więcej. - To są straszne liczby - ocenia w rozmowie z money.pl Piotr Arak, główny ekonomista VeloBanku, były szef Polskiego Instytutu Ekonomicznego.