money insights

Rosnąca nierównowaga Unii Europejskiej w wymianie towarowej z Chinami jest świadectwem malejącej konkurencyjności europejskiego przemysłu, a nie jej przyczyną. Ograniczenie importu z Chin, wzorowane na polityce USA, nie rozwiąże tego problemu – może nawet zaszkodzić. Europa nie może jednak ignorować nieuczciwych praktyk handlowych Pekinu.

Projekt ustawy o zabezpieczeniu socjalnym artystów jak w soczewce skupia wszystkie mankamenty kreowania polityki społecznej w Polsce. Zamiast systemowo rozwiązać narastający problem osób, które mają nieregularne dochody, rząd zaoferował nowe przywileje niewielkiej części z nich. A uzasadnienie dla tej rzekomo "priorytetowej regulacji" oparł na wątpliwej jakości danych.

Polska goni kraje zachodniej Europy nie tylko pod względem dochodu na mieszkańca, ale też pod względem szeroko rozumianego dobrobytu, uwzględniającego np. równomierne zaspokojenie potrzeb konsumpcyjnych i stan zdrowia ludności. W niewielu państwach postsowieckich transformacja gospodarcza była równie wielowymiarowa.

Ceny nieruchomości w Polsce kolejny rok z rzędu rosną wolniej niż dochody gospodarstw domowych. To oznacza, że poprawia się dostępność mieszkań, która już teraz jest sporo wyższa niż średnio w tym stuleciu. Polska pod tym względem wyróżnia się też wyraźnie na tle większości innych państw UE. Mimo to młodzi ludzie mogą mieć powody do niezadowolenia.

Produkcja tzw. usług rynkowych w Polsce w pierwszych miesiącach tego roku była już realnie o 1/3 większa niż pięć lat wcześniej. Wraz z rozwojem sektora usług publicznych tłumaczy to, dlaczego liczba pracujących nad Wisłą jest stabilna pomimo malejącego już od kilku lat zatrudnienia w przemyśle i handlu.

Wydatki o strategicznym znaczeniu, np. na obronność i transformację energetyczną, rząd może finansować z długu publicznego. Tym, co nie pozwala zmniejszać obciążeń podatkowych, a nawet każe myśleć o ich podwyższaniu, są puchnące wydatki publiczne innego rodzaju. Takie, z których korzystają dzisiejsze pokolenia.

Działające w Polsce przedsiębiorstwa, które w ostatnich latach skarżyły się na galopujące koszty pracy, mogą odetchnąć z ulgą. Wzrost płac wyhamował na tyle, że nie przewyższa już znacząco wzrostu wydajności pracy. A jednocześnie siła nabywcza wynagrodzeń wciąż zwiększa się w historycznie wysokim tempie, ku zadowoleniu pracowników.

Katarzyna Pełczyńska-Nałęcz wezwała do publicznej debaty na temat zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn. To postulat, pod którym podpisuje się zdecydowana większość ekonomistów. Mimo to, skończyć z dyskryminacją kobiet w systemie emerytalnym będzie niezwykle trudno. Tak, kobiet, choć ministra powiedziała o mężczyznach.

W podwyżkach minimalnego wieku emerytalnego nie chodzi o to, żeby zmuszać ludzi do jak najdłuższej pracy. To jest dla nich sygnał, który pozwala lepiej planować ważne życiowe decyzje - mówi w wywiadzie dla money.pl prof. Vincenzo Galasso. Ekonomista tłumaczy, jak Włochy radzą sobie z problemami spowodowanymi starzeniem się ludności.

W 2025 r. wartość aktywów finansowych gospodarstw domowych podskoczyła o niemal 13 proc., najmocniej od 15 lat. Ich siła nabywcza przebiła o ponad 5 proc. poprzedni rekord sprzed inflacyjnego szoku. Wciąż jednak niemal połowę oszczędności Polaków stanowią depozyty i gotówka. Ten konserwatyzm złagodzić mają Osobiste Konta Inwestycyjne.

Zobowiązania gospodarstw domowych z tytułu złotowych kredytów mieszkaniowych na koniec I kwartału były o niemal 9 proc. większe niż rok wcześniej. Po raz ostatni tak szybko zadłużenie Polaków na mieszkania rosło w następstwie głośnego programu Bezpieczny Kredyt 2 proc. Deweloperzy upatrują w tym szansy na powrót do podwyżek cen. Ale mogą napotkać przeszkody.

W ostatnim kwartale 2025 r. polskie przedsiębiorstwa zlikwidowały o niemal 14 proc. mniej miejsc pracy niż rok wcześniej. W całym minionym roku likwidacji było najmniej od co najmniej 2009 r., a i to w dużej mierze nie były zwolnienia, tylko etaty osób, które przeszły na emeryturę. Mimo to nad Wisłą narasta strach przed bezrobociem i tym, że o pracę będzie coraz trudniej. Jak tłumaczyć ten paradoks?

Rosnąca oczekiwana długość życia ludzi wymusza zmiany w systemach emerytalnych. Bez podwyżek minimalnego wieku emerytalnego lub składek na emerytury nie da się zapewnić seniorom adekwatnych świadczeń - tłumaczy money.pl Anna Pettersson Westerberg, szefowa Szwedzkiej Agencji Emerytalnej.

Światowa gospodarka mierzy się z kolejnym w ostatnich latach szokiem, tym razem spowodowanym wojną na Bliskim Wschodzie, jej wpływem na ceny i na dostępność surowców energetycznych. Wiele wskazuje na to, że Polska znów będzie miała szczęście i przejdzie przez ten kryzys mniej poturbowana niż większość innych państw.

Gdyby rynki pracy, kapitału, towarów i usług działały bez przeszkód, polska gospodarka byłaby dużo bardziej produktywna. Ograniczone zasoby kraju płynęłyby do firm, które potrafią je najlepiej wykorzystać, a PKB byłby nawet o 75 proc. większy niż dziś. Recepty na wykorzystanie tego potencjału są znane.

W Polsce pozycja społeczno-ekonomiczna dzisiejszych dorosłych jest w większym stopniu niż w innych krajach dziedziczona po rodzicach, a w mniejszym wynika z ich własnych zasług - wynika z analizy ekonomistów OECD. Na dłuższą metę to zjawisko może stać się hamulcem rozwoju polskiej gospodarki.

Żywność w Polsce jest tańsza niż w innych krajach regionu w dużej mierze dzięki "wojnie cenowej" sieci dyskontowych, animowanej przez największą z nich – ustalili ekonomiści z think-tanku GRAPE. Korzystając z unikalnych danych, pokazali, jak silny może być wpływ na gospodarkę jednej dużej firmy.

Amerykańskie fundusze pożyczkowe, które po globalnym kryzysie finansowym sprzed niemal 20 lat przejęły najbardziej ryzykowną część działalności banków, mają coraz większe kłopoty. Na rynku finansowym narastają obawy, że staną się one zarzewiem kolejnego poważnego kryzysu.

Wstępując do UE, Węgry były jednym z najzamożniejszych państw Europy Środkowo-Wschodniej. Dzisiaj są w ogonie. Dystans do innych państw regionu powiększył się w ostatnich latach, gdy Węgry doświadczyły załamania inwestycji, które jest bezpośrednim następstwem polityki Viktora Orbana. Dziś Węgrzy bardzo surowo ją ocenili, odsuwając wieloletniego premiera od władzy.

Po trzech latach stagnacji gospodarczej poziom materialnego dobrobytu na Węgrzech stał się niższy niż w jakimkolwiek innym kraju naszego regionu, z Bułgarią włącznie. Choć bezpośrednią przyczyną tego zubożenia Węgier były szoki zewnętrzne, węgierska gospodarka nie byłaby na nie tak wrażliwa, gdyby nie 16 lat rządów Viktora Orbána.

Od początku roku w wypadkach drogowych w Polsce zginęło niespełna 240 osób, zdecydowanie mniej niż rok wcześniej. Zanosi się na kolejny rok wyraźnej poprawy bezpieczeństwa na polskich drogach, choć już od kilku lat w UE jesteśmy pod tym względem niekwestionowanym prymusem. Pomogła zmiana przepisów, która do dziś budzi kontrowersje.

W ubiegłym roku dochód na mieszkańca Polski wyniósł 81 proc. średniej unijnej. To nowy rekord, wyraźnie wyższy od tego z 2021 r. Pod względem przeciętnego majątku gospodarstwa domowego, Polskę od UE dzieli wprawdzie znacznie większy dystans, ale to rosnące dochody i związane z nimi wydatki są ważniejsze dla jakości życia nad Wisłą.

Bank centralny Francji w 2025 r. zarobił 11 mld euro, obracając złotem, mimo że nie zmniejszył ilości tego kruszcu w swoich rezerwach. Ta operacja tylko pozornie przypomina program "polski SAFE 0 proc.", który zakłada wykorzystanie niezrealizowanych dochodów NBP na złocie do finansowania wydatków zbrojeniowych.

Na polskim rynku pracy zachodzą pozytywne zmiany. Rośnie dostępność pracy na niepełny etat, co sprzyja aktywności zawodowej starszych osób oraz aktywizuje grupy wcześniej wykluczone. Wobec kurczącej się populacji kraju to jedyna obok imigracji droga do wzrostu zatrudnienia. Efekty już widać: w ostatnim kwartale 2025 r. w Polsce pracowało więcej osób niż kiedykolwiek wcześniej w tym okresie.

Polska należała w ostatnich latach do liderów Unii Europejskiej pod względem tempa ograniczania emisyjności gospodarki. Jednocześnie była jednym z najszybciej rozwijających się państw Europy. Choć unijna polityka klimatyczna, symbolizowana przez system ETS, bez wątpienia szkodzi niektórym branżom, trudno dostrzec jej negatywny wpływ na całą polską gospodarkę.